Voedingsadviezen bij een verhoogd cholesterol

Interne geneeskunde

040 286 4873

Wachttijden

Cholesterol

Cholesterol is een vetachtige stof in je bloed en in je lichaamscellen. Je lever maakt cholesterol aan en het zit ook in voeding. Je lichaam heeft cholesterol nodig als bouwstof voor je lichaamscellen, hormonen en galproductie. Zonder cholesterol kan je lichaam niet goed werken. Een teveel aan cholesterol is niet goed voor je gezondheid.

Soorten cholesterol
Cholesterol in je bloed is onder te verdelen in:

LDL: dit noemen we het “slechte” cholesterol. Het zorgt voor vernauwing van je bloedvaten.
HDL: dit noemen we het “goede” cholesterol. Een hoog HDL-cholesterol vermindert het risico op hart- en vaatziekten.
Triglyceride: dit is een andere naam voor vet in je bloed. Een verhoogd triglyceridegehalte vergroot het risico op hart- en vaatziekten.

Oorzaken van een te hoog cholesterolgehalte
Een verhoogd cholesterol kan verschillende oorzaken hebben:

Erfelijkheid: een hoog cholesterol kan in je familie voorkomen.
Voeding met veel verzadigd vet en cholesterol kan het cholesterolgehalte in je bloed verhogen.
Weinig of geen beweging kan het LDL-cholesterol verhogen en het HDL-cholesterol verlagen.
Overgewicht kan het HDL-cholesterol verlagen. Vooral bij veel buikvet (appelvorm) worden het totaal cholesterol en LDL-cholesterol vaak hoger.
Roken veroorzaakt een lager HDL-cholesterol.
Sommige medische aandoeningen geven meer kans op een verhoogd cholesterol, zoals nierziektes, diabetes mellitus en een traag werkende schildklier.
Veel alcohol veroorzaakt een hoog triglyceride.

Gevolgen van een te hoog cholesterol
Een hoog cholesterol geeft meestal geen directe klachten. Je merkt het dus niet. Een verhoogd cholesterol kan leiden tot vernauwing van de slagaders (atherosclerose) en dit vergroot het risico op hartziektes, hartaanvallen, beroertes en slechte doorbloeding in je benen.

Voedingsadvies bij een te hoog cholesterol
Heb je een verhoogd cholesterol in je bloed? Dan kun je hier zelf veel aan doen door goed op je voeding te letten. Gezond eten betekent vooral gevarieerd eten en bewuste keuzes maken: minder verzadigde vetten, meer onverzadigde vetten, meer vezelrijke producten en extra groenten en fruit. Voor meer informatie over gezond eten volgens de Schijf van Vijf kun je terecht op de website van het Voedingscentrum.

Onderstaande informatie hoort bij de tabel en kan belangrijk zijn bij diabetes en een zoutbeperkt dieet.

Cholesterolrijke producten
Voedingsmiddelen met veel verzadigd vet verhogen het cholesterolgehalte in je bloed. Het cholesterol in producten zoals eieren, orgaanvlees en garnalen heeft minder invloed op het cholesterolgehalte in je bloed. Daarom adviseren we om eieren maximaal 3 keer per week te gebruiken en orgaanvlees en garnalen maximaal 1 keer per 2 weken.

*Bij een zout (natrium-) beperkt dieet
Producten met * bevatten veel zout. Deze producten kun je bij voorkeur niet gebruiken. Let ook op kant-en-klare producten. Deze bevatten vaak veel zout, zoals soepen, bouillonblokjes, sauzen en mixen zoals bami- en nasimix en wereldgerechten.

Bij diabetes
Heb je diabetes? Dan is het belangrijk de adviezen van je diëtist te volgen over de hoeveelheid koolhydraten.

Meer informatie
Voor extra informatie kun je kijken op:

In de tabel zie je in het kort welke keuzes je het best kunt maken.

Beperk het gebruik van	Kies liever voor
Brood/ontbijtgranen Witbrood, cornflakes, croissants, gevulde broodjes met ragout/vlees, etc. ontbijtgranen met chocolade	Brood/ontbijtgranen Volkorenbrood(jes), volkoren- of meergranenbeschuit, knäckebrood, muesli, havermout, meergranenpap, ontbijtkoek en roggebrood
Kaas (verse) Roomkaas, volvette kazen, zoals Goudse kaas 48+, mascarpone, gorgonzola, roombrie en fêta	Kaas 30+ of 20+ kaas, hüttenkäse, magere smeerkaas, light kruidenspread, Zwitserse strooikaas en rookkaas 20+
Vleeswaren Vette soorten, zoals worst, spek, leverpastei, paté, salami, corned beef, gebraden gehakt, ontbijtspek, bacon	Vleeswaren Magere soorten, zoals gekookte achterham, kipfilet, rookvlees*, fricandeau, rosbief, filet américain, schouderham, kalkoenfilet
Overig beleg Hagelslag, chocoladepasta, hazelnootpasta, kokosbrood	Overig beleg Jam, appelstroop, vruchten- of anijshagel, (gestampte) muisjes, honing, pindakaas, sandwichspread, plakjes appel en banaan
Melkproducten Volle melk, vla, pudding, volle chocolademelk, volle yoghurt, volle kwark, (slag)room, crème fraîche, chocolademousse, koffiemelkpoeder, koffieroom, room en roomijs	Melkproducten Halfvolle en magere melkproducten, zoals karnemelk, halfvolle koffiemelk, magere yoghurt, magere vla, magere kwark, magere melkpoeder en magere yoghurtdrank

Groenten en fruit Spinazie à la crème	Groenten en fruit Minimaal 250 gram groenten (vers, diepvries, blik* of glas*), twee stuks fruit per dag. Varieer volop.
Vlees en vleesvervangers Vette vleessoorten, zoals braadworst, slavinken, spekjes, speklappen, spareribs, varkensgehakt, half-om-half gehakt, rookworst, karbonade, nasivlees, lamsvlees	Vlees en vleesvervangers Magere vleessoorten, zoals magere rundlappen, rundergehakt, biefstuk, runderrollade, tartaar, ongepaneerde kalfsschnitzels, hamlappen, varkenslappen, varkensoester, fricandeau, varkenshaas, kip (zonder vel), kalkoen en wild, runder*- of kiprookworst, tahoe
Vis In hard frituurvet gefrituurde vis, gerookte paling en gepaneerde vis	Vis Eet 1 keer per week vis, bij voorkeur vette vis, zoals zalm, makreel, haring, sardines*, heilbot, botervis
Aardappelen, rijst en pasta In hard vet gebakken en gefrituurde aardappelen en frites	Aardappelen, rijst en pasta Gekookte, gepofte, gebakken of in vloeibaar vet gefrituurde aardappelen, zilvervlies- of meergranenrijst, (volkoren) pasta en macaroni of couscous. Peulvruchten zijn een gezonde afwisseling.

Boter, margarine en olie Op brood: roomboter In de pan: roomboter, harde margarine-soorten Bij frituren: hard frituurvet	Boter, margarine en olie Op brood: dieet halvarine of dieet margarine (alle soorten) In de pan: olie of vloeibare margarineproducten (in een fles) Bij frituren: vloeibaar frituurvet of olie
Dranken Alcohol valt buiten de schijf van vijf. Wil je toch alcohol gebruiken, neem dan geen roomlikeur.	Dranken Water, thee, koffie, (drink)bouillon*, vruchtensap en frisdrank
Koekjes en gebak Roomboterkoekjes, boterkoek, cake, taart, stroopwafels, chocolade, slagroomtaart, crèmegebak, gevulde koek en chocoladerepen	Koekjes en gebak Koffiebroodjes zonder room, volkorenbiscuits, lange vingers, kaneelbiscuits, bitterkoekjes, eierkoeken, vruchtenvlaai, ontbijtkoek (alle varianten, bijv. gemberkoek, vruchtenkoek)
Zoutjes, chips, nootjes Chocoladenoten, zoute biscuits/koekjes, toastjes met roomkaas/paté	Zoutjes, chips, nootjes Japanse mix, hazelnoten, amandelen, walnoten, pinda's, cashewnoten, studentenhaver, zoute stokjes, popcorn, zoute olijven, toastjes met vis*

Cholesterol

Handige websites

Deze website gebruikt cookies