Kaakcorrectie

Inleiding

Deze informatie is bedoeld voor mensen die in aanmerking komen voor een kaakcorrectie. Je leest hier meer over de voorbereiding op de operatie, de operatie zelf, de periode daarna, de mogelijke risico’s en het herstel. Omdat er verschillende operatietechnieken zijn om een afwijking te corrigeren, is niet alles voor jou van toepassing. Tijdens het spreekuur bespreekt de kaakchirurg met je waarom een operatie nodig is, hoe de behandeling eruitziet en wat de mogelijke risico’s zijn. Zo kunnen jullie samen een goede keuze maken. Heb je vragen, stel deze gerust.

Waarom kiezen voor een kaakoperatie

Een afwijkende stand van tanden en kiezen wordt meestal behandeld door een orthodontist. Dit is een tandarts die gespecialiseerd is in de groei en ontwikkeling van het gebit, de kaak en het gezicht.

Vaak is alleen een behandeling door de orthodontist voldoende. Als er grotere verschillen zijn in stand, vorm of grootte van de boven- en onderkaak, kan een operatie door de kaakchirurg nodig zijn om de kaken goed op elkaar te laten passen. In dat geval werken de orthodontist en de kaakchirurg samen om het beste resultaat te bereiken.

Voorbereiding

De kaakchirurg en de orthodontist maken samen een behandelplan. Hiervoor gebruiken ze röntgenfoto’s, scans en een afdruk van je gebit. Vaak zorgt de orthodontist er eerst voor dat je tanden en kiezen netjes in een rij staan. Hiervoor draag je meestal 1 tot 2 jaar een vaste beugel. Deze beugel blijft ook tijdens en na de operatie zitten.

Het definitieve plan wordt vastgesteld nadat alles duidelijk met je is besproken. Je krijgt alle ruimte om vragen te stellen zodat je goed weet wat je kunt verwachten. De behandeling start pas als je voldoende bent geïnformeerd en toestemming hebt gegeven.

De operatie vindt plaats onder algehele narcose in de operatiekamer. Het is belangrijk dat je de informatie ‘Anesthesie en pijnbestrijding rondom een operatie’ van te voren goed doorleest.

Alle stappen worden ook uitgelegd in een animatie via https://youtu.be/Y1qqOB4q2qw.

De operatie

In de operatiekamer brengt de anesthesioloog of anesthesieassistent een infuus in een ader van je hand of arm. Via dit infuus krijg je een slaapmiddel waardoor je rustig in slaap valt. Het infuus blijft meestal tot de volgende ochtend zitten. Tijdens de operatie krijg je al medicatie zodat je zo comfortabel mogelijk wakker wordt.

Als er een ingreep aan de bovenkaak plaatsvindt, kan er tijdelijk een neus-maagsonde aanwezig zijn. Deze wordt meestal op dezelfde dag in de avond verwijderd.

De volgende operaties zijn mogelijk:

•        Operatie aan de onder- en/of bovenkaak

•        Verbreding van de bovenkaak

Tijdens de operatie maakt de kaakchirurg de bovenkaak op enkele plaatsen zwakker door middel van zaagsnedes. Na de operatie draai je de Hyrax langzaam uit, zodat de bovenkaak stap voor stap breder wordt. Je start hiermee 1 week na de operatie. Tijdens deze periode ontstaat er tijdelijk ruimte tussen de voortanden. De orthodontist zorgt er later voor dat alles weer netjes aansluit.

Opname in het ziekenhuis

Je wordt 2 dagen opgenomen in het Anna Ziekenhuis. Dit betekent meestal 1 overnachting. Hoe lang je blijft hangt af van de ingreep en hoe je herstelt.

Na de operatie

Pijn en comfort

Tijdens en na de operatie krijg je medicatie zodat je zo min mogelijk last hebt. Thuis ervaren de meeste mensen vooral een gevoel van ongemak in plaats van pijn. Vaak valt dit mee en is het minder dan bij het verwijderen van een verstandskies.

Zwelling

Je gezicht kan na de operatie wat dik worden. Dit is normaal en verschilt per persoon. De zwelling is meestal het grootst 24 uur na de operatie en neemt daarna geleidelijk af. Na 1 tot 2 weken is dit grotendeels verdwenen, al kan het soms wat langer zichtbaar blijven. Het helpt om je hoofd rechtop te houden en rustig in beweging te blijven.

Overige verschijnselen

• Het is normaal dat er wat bloed met speeksel in je mond komt.

• Na een operatie aan de bovenkaak kun je tijdelijk een bloedneus krijgen.

• Praten kan in het begin wat lastiger zijn, vooral als de boven- en onderkaak met  elastiekjes aan elkaar zijn vastgezet, maar dit herstelt snel.

Bezoek

We raden aan het bezoek in het ziekenhuis te beperken tot naaste familie. Dit helpt je om goed te herstellen. Ook is dit in het belang van de bezoekers. Uit ervaring blijkt dat de zwelling in de dagen direct na de operatie, een diepe indruk kan maken op bezoekers .

Contreleafspraak

Ongeveer 1 week na de operatie kom je terug voor controle bij de kaakchirurg. Heb je een verbreding van de bovenkaak gehad? Neem dan het Hyrax-sleuteltje mee dat je van de orthodontist hebt gekregen. We laten je zien hoe je de Hyrax gebruikt. Daarna draai je het apparaat 2 keer per dag uit. De orthodontist geeft aan hoe lang dit nodig is. Is de  goede breedte bereikt? Dan blijft de apparatuur nog gedurende een bepaalde periode in de mond. Dit verstevigd het verkregen resultaat.

Elastieken

Na de operatie worden meestal elastieken tussen de boven- en onderkaak geplaatst. De orthodontist legt uit hoe en hoe lang je deze draagt. Lukt het niet om een elastiek te vervangen, neem dan contact op met je orthodontist.

Voeding

Eten en drinken
Je moet voldoende drinken na de operatie. Een volwassene heeft per dag ongeveer 2½ liter vocht nodig. Neem vaak kleine slokjes. De verpleegkundige moedigt je zo spoedig mogelijk aan weer gewoon te gaan drinken uit een kop of een glas. Je kaken worden nooit aan elkaar verbonden, maar je hebt wel een vloeibaar dieet, rijk aan calorieën en eiwitten. Toch kun je gewicht verliezen. In de eerste twee weken na de operatie kan men soms 2 tot 5 kilo afvallen. Bij ontslag uit het ziekenhuis ontvang je een dieetvoorschrift. Tijdens je verblijf in het ziekenhuis en bij eventuele problemen thuis kun je een diëtiste raadplegen.

Vloeibare voeding
Er zijn verschillende redenen waarom het noodzakelijk kan zijn, dat je tijdelijk vloeibare voeding gebruikt. Als vloeibare voeding lange tijd, dat wil zeggen langer dan twee weken, gebruikt moet worden is het belangrijk dat de voeding volwaardig is. Dit is bijvoorbeeld het geval na een kaakoperatie.

Een voorbeeld van vloeibare voeding

Ontbijt

• Pap van volle melk, zoals havermout, Brinta, Bambix, gorte-, rijste- of griesmeelpap
• Een glas vers geperst sinaasappelsap

's Middags

• Soep, zonder vulling of met fijngemalen vulling
• Vla, pudding of pap
• Appelmoes of andere vruchtenmoes ( eventueel een potje gemixed babyfruit)

's Avonds

• Gebonden soep of maaltijdsoep zoals erwtensoep, linzensoep, bonensoep, minestronesoep. Je kunt deze soep mixen.
• Mixsoep: zie recept verderop.
• Pap: zie ontbijt.
• Vla, pudding, volle yoghurt, vruchtenkwark, Bulgaarse yoghurt, Biogarde, Umer.

Dranken

• Thee, vruchtensap, frisdrank, energierijke sportdrank.
• Koffie ‘verkeerd’: weinig koffie met veel volle melk.
• Volle melk, chocolademelk, anijsmelk, volle yoghurt, karnemelk met suiker, kant en klare yoghurtdrank.
• Milkshake: van bijvoorbeeld melk, room, ijs, en één van de volgende producten:
  • vruchten of vruchtenmoes
  • (vruchten)limonadesiroop
  • gesmolten chocolade of cacao
  • vanillesuiker
• Indien alcohol is toegestaan: advocaat met slagroom.
• Bouillon, vers of van een bouillonblokje. Echter: bouillon levert geen energie (calorieën).

Recepten

Mixsoep

• Ingrediënten
  • 1 aardappel
  • 1 grote lepel gekookte groenten
  • ½ stukje gaar vlees
  • 1 dl. bouillon
  • 1 klontje boter of margarine
• Bereiden
  • Maal de ingrediënten met een staafmixer of in een keukenmachine zeer fijn tot een maaltijdsoep. Maak eventueel op smaak met zout, peper, bouillonpoeder of kruiden.

Milkshake

• Ingrediënten voor 1 glas
  • 1 bolletje roomijs
  • ½ kopje melk
  • 1-2 eetlepels vruchten op siroop
  • 2 eetlepels ongeklopte slagroom
• Bereiden
  • Vermeng alle ingrediënten in een kom. Mix het geheel met een staafmixer, een handmixer of keukenmachine. In plaats van melk kun je ook yoghurt, kwark, karnemelk of yoghurtdrank in een milkshake verwerken.

Tips voor meer variatie en extra energie (calorieën)
Gebruik ook eens ijs of luchtige pudding zoals bavarois, chipolata en chocolademousse. Je kunt het nagerecht zelf maken maar je kunt ook gebruik maken van kant-en-klare producten.

• Voeg slagroom toe aan bijvoorbeeld koffie, pap, vla, pudding, yoghurt, chocolademelk, soep en saus. Je kunt slagroom het beste opgeklopt gebruiken omdat het dan minder snel een vol gevoel geeft.
• Voeg een extra klontje boter toe aan de pap.

Meer tips vind je op de webpagina ‘Advies bij vloeibare voeding na een kaakoperatie’.

Gewicht

Val je veel af, neem dan contact op met je arts. We kunnen je zo nodig doorverwijzen naar een diëtist.

Tanden poetsen

Het is belangrijk om na elke maaltijd je tanden voorzichtig te poetsen met een zachte tandenborstel. Spoel daarna je mond met een speciale spoelvloeistof. De mondhygiënist legt je uit hoe je dit het beste kunt doen en helpt je hierbij.

Het herstel

Na de operatie heb je meestal twee weken nodig om te herstellen. In deze periode moet  je het rustig aan doen. De zwelling neemt geleidelijk af. De kaakchirurg controleert regelmatig hoe het herstel verloopt en maakt zo nodig röntgenfoto’s. Na ongeveer zes  weken kun je weer redelijk normaal eten, al kan de kaak nog wat stijf aanvoelen. Je kunt oefeningen krijgen om dit te verbeteren. De controles op de polikliniek vinden plaats in de eerste 6 tot 12 weken. Na 2 tot 4 maanden is de genezing meestal voltooid en zorgt de orthodontist voor de laatste correcties van het gebit.

Risico's

Bij een operatie aan de onderkaak kan een zenuw tijdelijk worden beïnvloed. Hierdoor kan je een veranderd gevoel krijgen in de onderlip of kin, vergelijkbaar met een verdoving bij de tandarts. Dit herstelt meestal vanzelf. In ongeveer 5% van de gevallen kan dit gedeeltelijk of blijvend zijn. Dit heeft geen invloed op het bewegen van de lip. Herstel kan enkele maanden tot 1 jaar duren.

Op langere termijn kan een ‘relaps’ optreden. Dit betekent dat de kaak iets terug kan bewegen richting de oude stand. Dit komt vooral voor bij grotere correcties en is niet altijd te voorkomen. Bespreek voor de operatie eventuele zorgen hierover gerust met je kaakchirurg.

Tijdspad

1. Orthodontie
2. Operatie
3. Orthodontie

Heb je nog vragen?

Deze informatie is een aanvulling op het gesprek met je zorgverlener, zodat je alles rustig kunt nalezen. 

Heb je nog vragen? Neem dan contact op met de polikliniek kaakchirurgie, bereikbaar op werkdagen tussen 8.30 en 16.30 uur via telefoonnummer 040 - 286 48 68.