Diabetische voetenpolikliniek

Diabetische voetpoli

Je bent verwezen naar de diabetische voetenpolikliniek van het Anna Ziekenhuis in Geldrop. Deze polikliniek is voor mensen met diabetes mellitus (suikerziekte) en een wond of beginnende ontsteking aan de voet.

De diabetische voetenpoli is een multidisciplinair spreekuur. Dit betekent dat meerdere zorgverleners samen naar je voeten kijken. Het team onderzoekt samen de problemen van je voeten. Zo proberen we voetproblemen te voorkomen, te herkennen en te behandelen.

Diabetes en voetproblemen

Wanneer iemand langere tijd diabetes mellitus heeft, wordt de kans op complicaties groter. Problemen aan de voeten komen dan vaker voor.

Bloedvaten en zenuwen in de voeten en benen kunnen minder goed gaan werken. Daardoor merk je soms niet op tijd dat er een wond aan je voet ontstaat. Wonden genezen ook minder snel door een verminderde doorbloeding. Het is daarom belangrijk dat we er op tijd bij zijn. Zo verkleinen we de kans op ontstekingen en standsafwijkingen van de voet en tenen. Dit verkleint ook de kans dat een teen of voet moet worden geamputeerd.

Wat is een diabetische voetwond?

Een wond aan de voet door diabetes wordt ook wel een diabetisch voetulcus genoemd.

Doel diabetische voetpoli

Het doel van de diabetische voetenpoli is om de oorzaak van een wond of dreigende wond te vinden. Daarna starten we een gerichte behandeling. Ook proberen we de vorm en functie van de voet te behouden door problemen op tijd te herkennen.

Je afspraak op de voetenpoli

Voorbereiding

Neem het volgende mee naar je afspraak:

• Je medicijnlijst en bloedsuikeruitslagen.
• Verbandmateriaal dat je gebruikt.
• Je aangepaste schoenen en de schoenen waarop je het meest loopt.
• Een lijstje met vragen.
• Krijg je thuiszorg? Neem dan de naam van de instelling en de zorgcoördinator mee.

De eerste afspraak

Tijdens de eerste afspraak vindt een uitgebreider onderzoek van je voeten plaats. Daarbij letten wij vooral op het volgende:

• Doorbloeding in het been en de voet.
• De wond.
• Drukplekken of overmatig eelt.
• Standsafwijkingen en voetvormafwijkingen van de voet(en).
• Beweeglijkheid van gewrichten en eventuele stijfheid.
• Gevoelsverlies.

Wanneer neem je contact op?

Neem contact op met de diabetische voetenpoli als:

• Er een nieuwe wond aan je voet dreigt te ontstaan.
• De wond snel groter wordt, meer vocht geeft of gaat ruiken.
• De voet of teen rood en warm wordt.
• Je verkleuring onder eelt ziet.

Tips voor voetverzorging

• Controleer elke dag je voeten op wondjes. Kijk ook tussen de tenen en onder de voetzool.
• Lukt dit niet zelf? Vraag een naaste om te helpen.
• Was je voeten regelmatig en droog ze voorzichtig af, vooral tussen de tenen.
• Gebruik lauw water, lager dan 37 °C.
• Gebruik geen voetenbad.
• Gebruik geen kruik, warmwaterzak of kersenpitkussen om je voeten te verwarmen.
• Loop niet op blote voeten, ook niet in huis.
• Draag geen schoenen zonder sokken.
• Gebruik geen middelen of pleisters om eelt of blaren zelf te verwijderen.
• Controleer altijd je schoenen voordat je ze aantrekt.
• Draag sokken zonder naden.
• Draag geen krappe schoenen of schoenen met scherpe randen.
• Gebruik crème of olie tegen een droge huid. Niet tussen de tenen.
• Trek elke dag schone sokken aan.
• Draag geen strakke kniekousen.
• Knip je nagels recht af.
• Laat eelt of kalknagels behandelen door een (medisch) pedicure of podotherapeut.
• Laat je voeten regelmatig controleren door een professional.
• Neem contact op met een zorgverlener wanneer een wond of blaar ontstaat

Het spreekuur

Het team van de diabetische voetenpoli heeft 1 keer per week spreekuur op woensdagochtend. Dit spreekuur is op de begane grond bij de poli algemene chirurgie, route 53. De behandeling hangt af van de oorzaak van je voetprobleem. Tijdens het spreekuur onderzoeken we dit. Daarna bespreken we de behandeling met je en starten we deze. Soms is extra onderzoek nodig zoals bloedonderzoek, röntgenonderzoek of vaatonderzoek.

Vaatchirurg
De vaatchirurg is gespecialiseerd in diabetische voetwonden. Deze specialist kan de bloedtoevoer verbeteren met een operatie en wonden operatief reinigen. Ook controleert de vaatchirurg op ontstekingen en start zo nodig een behandeling.

Revalidatiearts
De revalidatiearts behandelt voetproblemen en amputaties en begeleidt patiënten hierbij. De revalidatiearts werkt samen met een orthopedisch schoenmaker. Deze maakt schoenen op maat of past bestaande schoenen aan.

Diabetespodotherapeut
De diabetespodotherapeut onderzoekt de oorzaak van drukplekken of voetproblemen. De podotherapeut verwijdert eelt rond een wond of drukplek en kan een hulpmiddel maken dat druk vermindert. Ook beoordeelt de podotherapeut je schoenen.

Wondconsulent
De wondconsulent is een verpleegkundige die gespecialiseerd is in wondzorg. De wondconsulent reinigt en verbindt wonden en geeft advies over wondverzorging thuis. Ook verzorgt de wondconsulent de overdracht naar de thuiszorg als dat nodig is.

Doktersassistent(e)
De doktersassistent roept je binnen in de spreekkamer. Ook maakt de doktersassistent vervolgafspraken en verzorgt het verband van je voet.

Samenwerking met andere zorgverleners:

Diabetesverpleegkundige
Geeft begeleiding en advies bij diabetes.

Internist
Behandelt afwijkende bloedsuikers en risicofactoren voor hart- en vaatziekten zoals hoge bloeddruk en cholesterol.

Gipsverbandmeester
Brengt gips of wondschoenen aan zodat de voet rust krijgt en beter kan herstellen.

Contactgegevens

Je kunt bellen naar de polikliniek chirurgie, telefoonnummer 040 - 286 4872. We zijn bereikbaar op de volgende tijden:

Voor medische vragen: 

• maandag tot en met vrijdag van 08:30 uur tot 12:15 uur.

Voor het maken of wijzigen van een afspraak: 

• maandag tot en met vrijdag van 08:30 tot 12:15 uur en van 13:15 tot 17:00 uur.

Belangrijk

Het kan prettig zijn om iemand mee te nemen naar je afspraak. Je krijgt namelijk veel informatie. Op het spreekuur komen veel patiënten. We doen ons best om de wachttijd zo kort mogelijk te houden. Soms kan het toch wat langer duren dan bij een gewone afspraak.

Tip: neem eventueel iets te eten of drinken mee vanwege je diabetes.

Nazorg

Als je voetprobleem is opgelost, is het belangrijk dat er geen nieuwe voetproblemen ontstaan. 

Orthopedisch schoeisel

Vaak zijn schoenen nodig die op maat zijn gemaakt. Deze schoenen worden ook wel orthopedische schoenen genoemd. Ze bieden de voeten de juiste ondersteuning en zorgen dat er geen nieuwe drukpunten ontstaan. Voor het aanmeten verwijst de revalidatiearts naar de orthopedisch schoenmaker. Als de schoenen zijn gemaakt, kom je nog een keer naar het spreekuur. Zodat we kunnen zien of de schoenen helemaal goed passen. Soms is het nodig dat de schoenmaker nog een paar kleine dingen aanpast. 
Het is belangrijk dat je schoenen regelmatig worden gecontroleerd en aangepast, als dat nodig is. De podotherapeut kan dit doen samen met de huisarts.

Medische pedicure / podotherapeut

Het is belangrijk dat een medisch pedicure die hiervoor is opgeleid, je voeten en nagels regelmatig verzorgt. Soms word je ook doorverwezen naar een podotherapeut. Vaak vergoedt de zorgverzekeraar een deel van de kosten van de pedicure. Bel hiervoor je  verzekeraar.

Wat je zelf kunt doen

Wanneer je jouw voeten iedere dag goed verzorgt, kun je veel voetproblemen voorkomen. Voor een goede voetverzorging gelden de volgende adviezen:

• Loop nooit op blote voeten, maar zorg voor goed passende schoenen. Dat vermindert de kans op blaren, likdoorns en eeltplekken. En ook dat je een wond of standsverandering veroorzaakt zonder dat je het op tijd opmerkt. 
• Controleer je voeten iedere dag op wondjes, kloofjes of blaren (ook tussen de tenen). De onderkant van je voeten kun je controleren met een spiegel. Als je het zelf niet kunt zien, laat dan iemand anders je voeten controleren. Als een wondje of blaar is ontstaan, neem dan contact op met een hulpverlener.
  Controleert iemand van thuiszorg altijd je voeten? Bel dan de volgende ochtend met de thuiszorg.
  Controleer je altijd zelf je voeten? Neem dan de volgende werkdag contact op met de diabetische voetenpolikliniek.
  Ben je geen patiënt bij de diabetische voetenpoli? Bel dan de volgende ochtend met je huisarts.
• Was je voeten iedere dag met lauw water, de temperatuur van het water lager dan 37° C.
• Droog voeten goed af, vooral tussen de tenen (niet te hard wrijven). Een weke huid gaat makkelijker stuk. Neem geen voetenbaden.
• Ga niet langer dan vijf minuten in bad om verweking van de huid te voorkomen.
• Gebruik geen chemische middelen of pleisters om eelt of blaren te verwijderen. Dit maakt de huid week en dun waardoor er makkelijker wondjes ontstaan.
• Vijl de teennagels recht, zodat ze net boven de teenrand uitsteken. Dit maakt de kans kleiner dat de nagels ingroeien. Nagelvijltje alleen van hard karton.
• Ingroeiende nagels moeten door een medische pedicure worden behandeld. Ingegroeide nagels en eelt moeten door een podotherapeut behandeld worden. Laat je voeten regelmatig door een professional controleren.
• Gebruik crème of olie om je voeten te beschermen tegen uitdrogen. Let op: Niet tussen de tenen. Als je de voeten voor het slapen insmeert, kan de crème goed intrekken.
• Draag wollen of katoenen sokken zonder dikke naden en verschoon deze iedere dag. Draag sokken mogelijk binnenste buiten zodat de naad niet direct op de huid drukt. 
• Controleer de binnenkant van je schoenen op oneffenheden, zoals een steentje of een opgerolde binnenzool.
• Draag geen te krappe schoenen of schoenen met naden of scherpe randen.
• Voorkom overbelasting en langdurige druk op dezelfde plekken van je voet. Bijvoorbeeld door lang staan te vermijden en door wisselen van schoenen.
• Gebruik geen kruiken, want daardoor kunnen brandblaren ontstaan. Gebruik liever sokken in bed.
• Stop met roken. Op de poli kunnen ze je verwijzen naar de stoppen met roken poli.

Schoenen (als je geen orthopedisch schoeisel hoeft te dragen)

• Koop nieuwe schoenen in de namiddag. De voeten zijn dan vaak wat opgezet. Loop nieuwe schoenen voorzichtig in. Vragen over geschikt schoeisel kun je ook stellen aan je podotherapeut. 
• Laat je voeten opmeten voordat je nieuwe schoenen koopt. Je voeten kunnen door standsafwijkingen veranderen van maat.
• Zorg voor schoenen van die je voeten voldoende beschermen en waarin de tenen voldoende ruimte hebben. Let er ook op dat je schoenen de voeten goed omsluiten. Draag geen hoge of middelhoge hakken. 
• Controleer de binnenkant van je schoenen voordat je ze aantrekt. Bijvoorbeeld op  harde stiknaden, andere uitsteeksels of steentjes.  
• Gebruik nooit gaas en verband als bescherming van de voet. Dit neemt extra ruimte in en kan weer drukplekken veroorzaken. 

Wat wij van je verwachten

Je hebt zelf een erg belangrijke rol bij de behandeling van de wonden. En bij het voorkomen van nieuwe wond- / voetproblemen in de toekomst. Onze behandeling helpt de wondgenezing, maar met alleen deze behandeling kom je er niet.

Je hebt zelf invloed op het genezingsproces en het opnieuw ontstaan van wonden. Het is erg belangrijk dat je de adviezen van de experts uit het team precies uitvoert. Dat zorgt ervoor dat een wond op de beste manier beter wordt.

Voorkomen, wat doe je er zelf aan?

• Als een wond aan je voet tekenen van ontsteking laat zien vraag dan hulp van een zorgverlener.
• Zorg dat je voldoende eiwitten eet.
• Roken heeft een negatieve invloed op wondgenezing. Het is daarom goed om te stoppen met roken. Je huisarts of de rookstoppoli kan je hierbij ondersteunen.
• Probeer je bloedsuiker zo stabiel mogelijk te houden.
• Zorg voor voldoende beweging. Dit helpt de doorbloeding van je voeten.

Meer informatie over diabetes en voetafwijkingen is verkrijgbaar bij de patiëntenverenigingen:

• www.diabetesvereniging.nl
• www.diabetesfonds.nl/over-diabetes/complicaties-van-diabetes/voeten